Mục lục bài viết
Một số điện thoại màn hình gập và các máy có pin dung lượng lớn sử dụng hai viên pin con ghép nối thay vì một khối pin liền, nhằm tận dụng tối đa không gian bên trong khung máy mỏng. Cấu trúc này đặt ra một vấn đề kỹ thuật riêng: hai cell không nhất thiết chai cùng tốc độ, và độ lệch giữa chúng có thể ảnh hưởng đến dung lượng thực tế lẫn cảm giác sử dụng hàng ngày.
Vì sao nhà sản xuất chia pin thành nhiều cell nhỏ
Trên điện thoại màn hình gập, khung máy bị chia cắt bởi bản lề và các linh kiện cơ khí, khiến việc bố trí một khối pin liền trở nên bất khả thi. Giải pháp phổ biến là chia pin thành hai khối riêng biệt đặt ở hai nửa thân máy, kết nối song song qua cùng một mạch quản lý pin. Một số máy pin dung lượng lớn khác cũng dùng cách bố trí tương tự để len lỏi quanh bo mạch chủ, loa, hoặc cụm camera.
Nguyên nhân khiến hai cell chai không đồng đều
Chênh lệch tốc độ chai giữa hai cell xuất phát từ nhiều nguồn: sai số nhỏ trong điện trở nội và dung lượng ban đầu do dung sai sản xuất, chênh lệch nhiệt độ cục bộ khi một cell nằm gần CPU hoặc mạch sạc nhanh hơn cell còn lại, và áp lực cơ học khác nhau qua hàng chục nghìn lần gập mở. Những khác biệt nhỏ này tích lũy thành chênh lệch dung lượng có thể đo được.
Mạch cân bằng cell hoạt động ra sao
Hệ thống quản lý pin cố gắng cân bằng điện áp giữa hai cell trong quá trình sạc và xả, nhằm tránh tình trạng một cell bị đẩy lên điện áp cao hơn và chịu stress nhiều hơn. Tuy nhiên, cân bằng điện áp chỉ giải quyết phần nổi của vấn đề. Khi hai cell đã chai lệch nhau về dung lượng thực, giữ điện áp bằng nhau không đồng nghĩa cả hai cung cấp cùng lượng năng lượng, vì cell dung lượng thấp hơn sẽ chạm ngưỡng cạn hoặc đầy sớm hơn.
Hệ quả với người dùng: dung lượng tổng bị giới hạn bởi cell yếu nhất
Tương tự nguyên lý các pack pin ghép nhiều cell trong công nghiệp, hiệu suất tổng thể của hệ thống hai cell bị giới hạn bởi cell yếu nhất chứ không phải trung bình cộng của cả hai. Biểu hiện thực tế có thể là mức pin sụt nhanh bất thường ở một khoảng phần trăm nhất định, phần trăm hiển thị nhảy không đều, hoặc máy tắt nguồn sớm hơn dự kiến dù còn hiển thị tương đối cao, do cell yếu đã chạm ngưỡng cắt.
Hiểu nhầm thường gặp
“máy dùng hai viên pin sẽ bền gấp đôi vì có một viên dự phòng khi viên kia hỏng” là suy nghĩ sai lệch về cách hai cell này hoạt động. Hai cell được đấu song song và vận hành như một khối pin duy nhất, không phải hai nguồn năng lượng độc lập thay phiên nhau. Khi một cell chai nhanh hơn, toàn bộ hệ thống bị ảnh hưởng theo, chứ không có chuyện cell còn lại gánh thay và duy trì hiệu năng ban đầu.
Xem thêm
Nội dung này thuộc cụm bài Bảo quản & tăng tuổi thọ pin: tổng hợp bài viết. Xem thêm Ốp lưng dày và vừa sạc vừa chơi game ảnh hưởng đến nhiệt độ pin ra sao.
