Mục lục bài viết
Tiếng rít chói tai phát ra khi bật loa ngoài và để điện thoại gần một thiết bị phát âm thanh khác, hoặc khi dùng loa ngoài lúc gọi video, là hiện tượng hú âm thanh (audio feedback), khác hoàn toàn với lỗi micro bị hỏng hay micro bị ù thông thường. Phân biệt đúng nguyên nhân giúp tránh mang máy đi sửa oan khi thực chất không phải lỗi phần cứng.
Vòng lặp âm thanh là gốc rễ của tiếng hú
Hú âm thanh xảy ra khi tín hiệu từ loa phát ra lại lọt vào micro của chính thiết bị đó hoặc thiết bị đang kết nối cùng, sau đó bị khuếch đại rồi phát lại qua loa, tạo thành một vòng lặp khép kín (feedback loop). Mỗi lần tín hiệu đi vòng, biên độ tại một tần số nào đó tăng dần lên do cộng hưởng, cho đến khi tạo thành tiếng rít the thé đặc trưng ở tần số cao. Đây là hiện tượng vật lý xảy ra ở bất kỳ hệ thống nào có cả loa và micro hoạt động cùng lúc, không riêng gì điện thoại.
Vì sao khoảng cách và hướng đặt máy quyết định có hú hay không
Khoảng cách giữa loa và micro càng gần, tín hiệu lọt ngược vào micro càng mạnh, vòng lặp càng dễ hình thành và hú càng nhanh xảy ra. Khi gọi video và để điện thoại gần loa ngoài của máy tính hoặc loa bluetooth khác đang phát cùng cuộc gọi, âm thanh từ loa ngoài đó lọt vào micro điện thoại rồi phát lại, tạo vòng lặp giữa hai thiết bị riêng biệt. Đây là lý do các hướng dẫn dùng loa ngoài trong họp trực tuyến luôn khuyến cáo chỉ dùng một thiết bị phát âm thanh trong phòng, tắt loa hoặc mic trên các thiết bị còn lại.
Thuật toán chống hú (AEC) hoạt động dựa trên nguyên lý gì
Phần lớn điện thoại hiện đại tích hợp sẵn thuật toán triệt tiếng vọng âm học (acoustic echo cancellation – AEC), hoạt động bằng cách so sánh tín hiệu đang phát ra loa với tín hiệu micro thu vào, sau đó trừ đi phần tương ứng với tín hiệu loa đã biết trước. Về lý thuyết AEC có thể ngăn hú hoàn toàn, nhưng thuật toán chỉ xử lý hiệu quả trong giới hạn nhất định về độ trễ và cường độ tín hiệu vòng lặp; khi âm lượng loa quá lớn hoặc khoảng cách micro-loa quá gần, tín hiệu phản hồi vượt ngưỡng xử lý của AEC và hú vẫn xảy ra.
Phân biệt tiếng hú với micro bị ù do lỗi phần cứng
Tiếng ù liên tục, đều đều, không đổi cường độ theo khoảng cách với loa thường là dấu hiệu lỗi phần cứng như micro bị nhiễu điện, dây kết nối lỏng, hoặc xung nhiễu từ linh kiện khác trong máy. Ngược lại, tiếng hú đặc trưng bởi âm rít the thé tăng dần cường độ, xuất hiện và biến mất tùy theo khoảng cách, hướng đặt máy hoặc mức âm lượng loa, và biến mất ngay khi tắt loa ngoài hoặc kéo xa hai thiết bị. Nếu tiếng lạ chỉ xảy ra khi bật loa ngoài, gần như chắc chắn là hú chứ không phải hỏng micro.
Cách xử lý thực tế khi gặp hiện tượng hú
Giảm âm lượng loa ngoài xuống mức vừa đủ nghe, tăng khoảng cách giữa loa và vị trí đặt micro, chuyển sang dùng tai nghe thay vì loa ngoài khi gọi video nhóm, hoặc chỉ để một thiết bị duy nhất bật loa trong phòng có nhiều máy cùng tham gia cuộc gọi đều là cách khắc phục hiệu quả. Với cuộc họp nhiều người trong cùng phòng, nên tắt micro trên tất cả thiết bị trừ một máy chủ để tránh hình thành nhiều vòng lặp phản hồi cùng lúc.
Hiểu nhầm thường gặp
“Nghe tiếng rít khi bật loa ngoài nghĩa là micro điện thoại đã hỏng.” Tiếng rít trong tình huống này thường là hiện tượng hú âm thanh do vòng lặp giữa loa và micro, một hiện tượng vật lý bình thường có thể xảy ra trên bất kỳ máy nào, không phải dấu hiệu micro hỏng. Chỉ nên nghi ngờ lỗi phần cứng khi tiếng lạ xuất hiện cả lúc không dùng loa ngoài.
Xem thêm
Nội dung này thuộc cụm bài Micro & khử ồn: tổng hợp bài viết. Xem thêm Micro điện thoại không thu được âm thanh: nguyên nhân và cách xử lý. Tham khảo thêm tại trang chính thức của Bluetooth SIG để có thông tin cập nhật chính thức về chủ đề này.
Zalo
