Mục lục bài viết
Không ít ứng dụng quảng cáo là “dọn rác, tăng tốc máy” lại yêu cầu một quyền hoàn toàn không tương xứng với chức năng: quyền quản trị thiết bị. Đây là loại quyền vốn dành cho phần mềm quản lý doanh nghiệp hoặc chống trộm, và khi rơi vào tay ứng dụng giả mạo, nó biến việc gỡ bỏ ứng dụng thành một quá trình phức tạp hơn nhiều.
Quyền quản trị thiết bị (device admin) là gì
Device admin là API cấp cao trên hệ điều hành di động, cho phép ứng dụng thực hiện thao tác quản trị sâu như khóa màn hình từ xa, xóa dữ liệu thiết bị, hoặc ngăn không cho gỡ cài đặt chính nó nếu chưa thu hồi quyền trước. Quyền này thiết kế cho phần mềm quản lý thiết bị doanh nghiệp và ứng dụng chống mất trộm, nơi ngăn người lạ tự ý gỡ ứng dụng là tính năng bảo vệ hợp lý, không phải cản trở người dùng.
Vì sao ứng dụng dọn rác không cần đến quyền này
Về bản chất, chức năng dọn file rác, xóa cache hay tăng tốc máy chỉ cần quyền truy cập bộ nhớ và quản lý ứng dụng ở mức cơ bản, không liên quan đến thao tác quản trị hệ thống như khóa máy từ xa hay ngăn gỡ cài đặt. Ứng dụng dọn rác đòi quyền device admin là dấu hiệu bất tương xứng giữa chức năng công bố và quyền yêu cầu, thường nhằm duy trì tồn tại lâu dài để tiếp tục hiển thị quảng cáo hoặc thu thập dữ liệu.
Vì sao ứng dụng dạng này khó gỡ bỏ sau khi được cấp quyền
Sau khi được cấp quyền device admin, ứng dụng có thể chặn thao tác gỡ cài đặt thông thường, buộc người dùng chủ động vào mục cài đặt bảo mật để thu hồi quyền quản trị trước, bước phụ mà phần lớn không biết đến. Một số biến thể còn tự ẩn biểu tượng, đổi tên hiển thị, hoặc liên tục hiện cảnh báo giả để ngăn thu hồi quyền, khiến ứng dụng tồn tại âm thầm trong thời gian dài.
Cách kiểm tra và thu hồi quyền device admin an toàn
Trên Android, đường dẫn kiểm tra thường ở Cài đặt, mục Bảo mật, tìm “Ứng dụng quản trị thiết bị” để xem danh sách ứng dụng đang có quyền này. Với ứng dụng không rõ lý do cần quyền quản trị, nên thu hồi quyền trước, sau đó mới gỡ cài đặt như bình thường. Nếu ứng dụng ngăn cản, có thể cần khởi động máy ở chế độ an toàn để vô hiệu hóa tạm thời rồi gỡ bỏ.
Hiểu nhầm thường gặp
“Ứng dụng dọn rác có nhiều lượt tải và đánh giá cao nên chắc chắn an toàn” là suy nghĩ không đúng vì lượt tải và đánh giá phản ánh mức độ phổ biến chứ không phản ánh quyền hạn ứng dụng đang nắm giữ. Một ứng dụng có thể được nhiều người cài vì quảng cáo hiệu quả, trong khi vẫn yêu cầu quyền vượt xa nhu cầu chức năng thực tế.
Xem thêm
Nội dung này thuộc cụm bài Phòng chống lừa đảo & mã độc: tổng hợp bài viết. Xem thêm Ứng dụng vay tiền nặng lãi trá hình, app “việc nhẹ lương cao” đòi quyền bất thường.
Zalo
