Mục lục bài viết
Chạy ứng dụng đo tốc độ mạng cho kết quả 400-500 Mbps khi bật 5G, nhưng mở một trang báo hay tải app trên Play Store vẫn thấy tốc độ tương đương lúc dùng 4G tốt. Cảm giác này không phải ảo giác, mà xuất phát từ việc speedtest và duyệt web đo hai thứ khác nhau, và tốc độ mạng chỉ là một phần trong chuỗi yếu tố quyết định tốc độ tải một trang thực tế.
Speedtest đo băng thông thô, web đo độ trễ và số lượng kết nối
Ứng dụng đo tốc độ mở nhiều luồng tải song song tới máy chủ gần nhất, tối ưu để đẩy dữ liệu lớn liên tục, phản ánh băng thông tối đa của kết nối. Một trang web lại không tải một file lớn duy nhất mà tải hàng chục tài nguyên nhỏ như ảnh, mã CSS, JavaScript, mỗi tài nguyên phải qua bước bắt tay riêng. Với dữ liệu nhỏ và phân mảnh, độ trễ (latency) ảnh hưởng tốc độ hiển thị nhiều hơn băng thông thô.
Độ trễ 5G không giảm mạnh như băng thông tăng
So với 4G, 5G non-standalone hiện dùng phổ biến tại Việt Nam giúp băng thông tăng vài lần nhưng độ trễ chỉ giảm nhẹ, vì phần lõi mạng xử lý tín hiệu vẫn dựa trên hạ tầng 4G có sẵn. Độ trễ giảm rõ rệt chỉ xảy ra ở mạng 5G standalone hoàn chỉnh, nơi lõi mạng cũng được nâng cấp. Vì tốc độ tải trang phụ thuộc nhiều vào số lần trao đổi qua lại giữa máy và máy chủ, độ trễ không cải thiện đáng kể khiến khó cảm nhận khác biệt khi lướt web.
Máy chủ nội dung và tối ưu website mới là điểm nghẽn thật
Một trang web tải chậm phần lớn do máy chủ xử lý chậm, hình ảnh chưa nén tối ưu, hoặc nhiều quảng cáo, mã theo dõi chạy ngầm, chứ không phải do kết nối mạng người dùng. Khi máy chủ chỉ đủ khả năng phản hồi ở một tốc độ nhất định, có 5G tốc độ cao ở đầu người dùng cũng không giúp trang tải nhanh hơn, vì cổ chai nằm ở phía máy chủ.
Ứng dụng nào thực sự tận dụng được băng thông 5G
Những tác vụ tải một khối dữ liệu lớn liên tục như tải file nặng, xem video độ phân giải cao, sao lưu ảnh lên đám mây mới là nơi 5G thể hiện rõ ưu thế so với 4G. Ngược lại các tác vụ gồm nhiều request nhỏ như mạng xã hội, tin tức, nhắn tin thì tốc độ cảm nhận gần như không đổi vì bị giới hạn bởi độ trễ và tốc độ máy chủ hơn là băng thông đường truyền.
Vùng phủ sóng thực tế làm giảm hiệu quả 5G hàng ngày
Ngay cả khi băng thông 5G lý thuyết cao, máy liên tục chuyển đổi giữa 5G và 4G khi di chuyển qua khu vực phủ sóng không liền mạch khiến tốc độ trung bình cả phiên bị kéo xuống gần mức 4G. Trải nghiệm mượt của 5G vì vậy chỉ rõ khi đứng cố định gần trạm phát, còn khi di chuyển thường xuyên thì khác biệt so với 4G bị pha loãng.
Hiểu nhầm thường gặp
“Speedtest báo tốc độ càng cao thì mọi ứng dụng đều phải nhanh hơn tương ứng” tốc độ speedtest chỉ phản ánh băng thông tối đa khi tải liên tục một luồng dữ liệu lớn. Phần lớn tác vụ hàng ngày như duyệt web, mở app bị giới hạn bởi độ trễ, tốc độ máy chủ và cách nội dung được đóng gói, nên speedtest cao không đồng nghĩa mọi trải nghiệm đều nhanh hơn tương ứng.
Xem thêm
Chủ đề này được xếp trong nhóm 5G tại Việt Nam: tổng hợp bài viết. Xem thêm Gói cước 5G có đáng nâng cấp không: tốc độ thực tế đo được khác gì quảng cáo. Để tra cứu thông tin gốc, có thể xem thêm tại trang hỗ trợ Android chính thức của Google.
Zalo
