Mục lục bài viết
Nhiều người cho rằng bộ nhớ trong gần đầy chỉ đơn thuần là hết chỗ lưu thêm ảnh hay ứng dụng mới, nhưng dung lượng trống quá ít còn tác động trực tiếp đến tốc độ xử lý chung của máy, kể cả với tác vụ không liên quan đến lưu file. Đây là hệ quả từ chính cách chip flash NAND vận hành ở tầng thấp nhất.
Vì sao chip nhớ flash cần vùng trống để hoạt động hiệu quả
Không giống ổ cứng cơ học có thể ghi đè trực tiếp lên dữ liệu cũ, chip NAND buộc phải xóa sạch một khối trước khi ghi dữ liệu mới vào đó. Bộ điều khiển nhớ luôn cố duy trì sẵn một lượng khối trống đã xóa từ trước để việc ghi dữ liệu mới diễn ra ngay lập tức. Đây cũng là cơ sở cho lệnh TRIM và gom rác: TRIM báo cho chip biết khối dữ liệu nào đã bị xóa ở tầng logic để dọn dẹp thật ở tầng vật lý lúc máy rảnh, còn gom rác gộp dữ liệu hợp lệ từ nhiều khối rải rác vào ít khối hơn để giải phóng không gian liên tục. Khi dung lượng trống toàn hệ thống càng ít, số khối trống sẵn sàng làm nơi trung chuyển cho các cơ chế này càng khan hiếm, buộc controller phải xóa khối ngay trong lúc xử lý yêu cầu ghi, làm chậm toàn bộ thao tác.
Biểu hiện thực tế trên máy khi dung lượng trống cạn kiệt
Hiện tượng dễ nhận thấy nhất là ứng dụng mở chậm hơn bình thường, thao tác chuyển đổi giữa các ứng dụng bị giật, camera mất nhiều thời gian xử lý ảnh chụp liên tiếp hơn, và các tác vụ cập nhật ứng dụng nền diễn ra ì ạch. Những biểu hiện này không liên quan đến hiệu năng chip xử lý trung tâm mà bắt nguồn từ việc chip nhớ phải làm thêm nhiều bước xử lý nội bộ trước khi hoàn tất một thao tác ghi đơn giản.
Vì sao xóa bớt dữ liệu không phải lúc nào cũng khôi phục tốc độ ngay lập tức
Sau khi xóa file để giải phóng dung lượng, hệ điều hành mới chỉ đánh dấu vùng dữ liệu đó là không còn dùng ở tầng logic. Việc chip nhớ thực sự xóa sạch các khối vật lý tương ứng và đưa chúng trở lại thành khối trống thường diễn ra trong các chu kỳ gom rác chạy nền, cần máy ở trạng thái rảnh hoặc đang sạc để thực hiện, nên tốc độ không phục hồi ngay tức thì sau khi xóa dữ liệu.
Hiểu nhầm thường gặp
“Chỉ cần còn lại một ít dung lượng trống là máy vẫn chạy bình thường như khi còn nhiều chỗ trống” là suy nghĩ sai lệch. Khi tỷ lệ dung lượng trống xuống quá thấp, số khối nhớ sẵn sàng để ghi dữ liệu mới giảm mạnh, buộc chip nhớ phải xử lý thêm nhiều bước nội bộ cho mỗi thao tác ghi, khiến tốc độ thực tế giảm rõ rệt dù dung lượng còn trống về mặt con số vẫn khác 0.
Xem thêm
Nội dung này thuộc cụm bài Chọn dung lượng lưu trữ: tổng hợp bài viết. Xem thêm Cách kiểm tra tốc độ đọc/ghi bộ nhớ trong thực tế của máy và đọc hiểu kết quả.
