Mục lục bài viết
Vì sao chiếc điện thoại mặt lưng kính mua về sạch bóng, ít bám vân tay, nhưng sau một thời gian sử dụng lại thấy dấu tay loang lổ, khó lau sạch dù đã chùi kỹ? Phần lớn nguyên nhân nằm ở lớp phủ chống bám vân tay (oleophobic coating) trên bề mặt kính bị mòn dần, chứ không phải do kính đổi chất.
Lớp phủ hoạt động bằng cách thay đổi cách chất lỏng bám vào bề mặt
Lớp phủ oleophobic là một lớp vật liệu gốc fluoropolymer cực mỏng, được phủ lên bề mặt kính bằng phương pháp bốc hơi lắng đọng trong chân không. Lớp này làm giảm năng lượng bề mặt của kính, khiến dầu từ da tay và mồ hôi co lại thành giọt nhỏ thay vì loang thành màng mỏng, nhờ đó dễ lau sạch chỉ bằng vài lần chùi khô.
Lớp phủ này không phải một phần cấu trúc của kính mà chỉ là một lớp bám bên ngoài, dày ở mức phân tử. Vì vậy nó chịu mài mòn cơ học theo từng lần tiếp xúc, và mài mòn tích luỹ dần theo thời gian sử dụng thực tế chứ không biến mất đột ngột.
- Ma sát với ngón tay, túi quần, vỏ ốp, mặt bàn làm mỏng dần lớp phủ ở những vùng tiếp xúc thường xuyên.
- Hoá chất trong một số loại dung dịch vệ sinh hoặc mồ hôi có tính axit nhẹ có thể đẩy nhanh quá trình phân huỷ lớp phủ.
- Khi lớp phủ mỏng đi, dầu bắt đầu loang thành màng thay vì co giọt, tạo cảm giác nhờn và vân tay hằn rõ hơn dù bề mặt kính vẫn nguyên vẹn.
Khác với mặt trước màn hình – nơi lớp phủ mòn tương đối đồng đều do thao tác chạm và vuốt trải rộng khắp bề mặt – mặt lưng chịu kiểu ma sát khác: cọ xát trượt với vải túi, da tay khi cầm nắm, bề mặt ốp lưng khi tháo lắp. Kiểu tiếp xúc này thường làm mòn không đều, tập trung ở các cạnh và vùng hay chạm vào ốp, nên vân tay có xu hướng xuất hiện rõ trước tiên ở rìa mặt lưng thay vì ở giữa.
Điều nhiều người hiểu sai
“lớp phủ chống vân tay mất tác dụng nghĩa là kính đã bị hỏng hoặc xuống cấp” là cách hiểu chưa chính xác. Bản thân tấm kính vẫn giữ nguyên độ cứng và khả năng chống trầy như ban đầu, chỉ có lớp phủ bề mặt – vốn là một lớp phụ trợ rất mỏng – bị mài mòn theo thời gian sử dụng. Đây là hiện tượng xảy ra với hầu hết thiết bị có phủ oleophobic, kể cả các dòng cao cấp, và không thể khắc phục bằng cách lau chùi hay dùng miếng dán bảo vệ thông thường vì lớp phủ gốc đã hao mòn ở cấp độ phân tử.
Xem thêm
Nội dung này thuộc cụm bài Khung nhôm/titan/kính: tổng hợp bài viết. Xem thêm Mặt lưng kính nhám và kính bóng: khác biệt về vân tay và trầy xước.
Zalo
