Mục lục bài viết
Một số ứng dụng quản lý bộ nhớ hoặc chính giao diện của hãng đưa ra cảnh báo “Bộ nhớ đệm hệ thống đang chiếm dung lượng lớn, nên xoá để tối ưu”, kèm nút xoá chỉ với một chạm. Lời khuyên này đúng trong một số trường hợp nhưng gây hại trong số khác, vì bộ nhớ đệm hệ thống trên Android không phải một khối dữ liệu rác đơn thuần mà là tập hợp nhiều loại cache phục vụ các mục đích khác nhau, xoá sai thời điểm có thể khiến máy chậm đi tạm thời thay vì nhanh hơn.
Bộ nhớ đệm hệ thống khác gì bộ nhớ đệm ứng dụng
Cache của từng ứng dụng nằm riêng trong thư mục dữ liệu ứng dụng đó, xoá đi chỉ ảnh hưởng ứng dụng đó. Trong khi đó, bộ nhớ đệm hệ thống (system cache) là vùng lưu tạm dùng chung cho toàn bộ hệ điều hành: tệp DEX đã biên dịch sẵn giúp ứng dụng khởi động nhanh hơn, dữ liệu font và biểu tượng đã render sẵn, cùng tệp tạm sinh ra lúc cập nhật hệ thống. Vùng cache này truy cập qua chế độ recovery, không nằm trong danh sách cache của từng ứng dụng.
Khi nào cảnh báo thực sự đáng quan tâm
Cảnh báo này có giá trị thực khi xuất hiện đồng thời với các dấu hiệu khác: máy chậm bất thường sau một đợt cập nhật hệ thống, ứng dụng hay đứng hình lúc mở dù trước đó chạy mượt, hoặc dung lượng trống báo sai lệch nhiều so với thực tế. Những dấu hiệu này gợi ý cache hệ thống đã tích luỹ dữ liệu lỗi thời, gây xung đột với phiên bản hệ điều hành hiện tại.
Khi nào xoá cache chỉ khiến máy chậm đi tạm thời
Nếu máy đang chạy ổn định và cảnh báo chỉ đơn thuần nói dung lượng cache lớn mà không kèm dấu hiệu bất thường, xoá cache hệ thống lúc này chủ yếu xoá đi các tệp DEX đã biên dịch sẵn, buộc hệ thống phải biên dịch lại từ đầu cho từng ứng dụng khi mở lần kế tiếp. Hậu quả là vài ngày đầu, máy có cảm giác giật hơn bình thường lúc mở ứng dụng, ngược hẳn kỳ vọng “tối ưu” mà cảnh báo hứa hẹn.
Cách xoá cache hệ thống đúng cách
Thao tác an toàn nhất là vào chế độ recovery của máy (tổ hợp phím tuỳ hãng, thường giữ nguồn kết hợp giảm âm lượng khi máy đang tắt), chọn mục xoá bộ nhớ đệm (wipe cache partition) thay vì dùng nút xoá nhanh trong ứng dụng quản lý bên thứ ba. Cách này xoá đúng vùng cache hệ thống mà không đụng dữ liệu cá nhân, ảnh, hay cài đặt ứng dụng, máy sẽ tự xây dựng lại cache cần thiết khi sử dụng bình thường sau đó.
Phân biệt với ứng dụng dọn rác quảng cáo “tăng tốc máy”
Nhiều ứng dụng dọn dẹp bên thứ ba phóng đại mức độ nghiêm trọng của cache hệ thống để thúc đẩy bấm xoá thường xuyên, thậm chí xoá cả vùng cache đang được hệ thống dùng tích cực. Android tự quản lý dung lượng cache, tự xoá bớt khi bộ nhớ trống xuống thấp, nên can thiệp thủ công quá thường xuyên qua các ứng dụng này thường lợi bất cập hại hơn để hệ thống tự cân bằng.
Hiểu nhầm thường gặp
“Cache hệ thống càng nhiều thì máy càng chậm, nên xoá thường xuyên để máy luôn nhanh.” Cache hệ thống chứa nhiều dữ liệu đã biên dịch, xử lý sẵn để tăng tốc độ mở ứng dụng, xoá thường xuyên buộc hệ thống phải xử lý lại từ đầu mỗi lần, gây chậm tạm thời chứ không giúp máy nhanh hơn về lâu dài trừ khi cache đang thực sự chứa dữ liệu lỗi thời gây xung đột.
Xem thêm
Bài này thuộc nhóm nội dung Lỗi phần mềm Android thường gặp: tổng hợp bài viết. Xem thêm Máy Android bị treo, đơ, tự khởi động lại: nguyên nhân và cách xử lý. Thông tin kỹ thuật chi tiết hơn được công bố tại trang hỗ trợ Android chính thức của Google.
Zalo
