Mục lục bài viết
Ứng dụng la bàn trên điện thoại thường được xem là công cụ đi kèm GPS, nhưng thực chất dùng một loại cảm biến hoàn toàn khác để xác định hướng, không liên quan đến vệ tinh. Đây là lý do có lúc bản đồ định vị đúng vị trí nhưng mũi tên chỉ hướng lại quay lung tung hoặc trệch hẳn so với hướng thực tế.
La bàn số dựa trên cảm biến từ trường, không phải GPS
Bên trong điện thoại có một cảm biến từ kế ba trục, đo cường độ và hướng của từ trường tại vị trí đặt máy theo ba chiều không gian. Bằng cách so sánh thành phần từ trường đo được với hướng bắc từ đã biết trước, chip xử lý tính ra góc lệch để suy ra hướng bắc thực tế. Toàn bộ quá trình diễn ra độc lập với GPS, vì GPS chỉ cho biết toạ độ chứ không đo được hướng máy đang quay mặt về phía nào khi đứng yên.
Vì sao la bàn hay sai khi ở gần vật kim loại hoặc thiết bị điện tử
Vì dựa trên từ trường cực yếu của Trái Đất, cảm biến này rất dễ bị nhiễu bởi từ trường mạnh hơn ở gần đó. Loa điện thoại, ốp lưng có nam châm, vỏ xe hơi, bàn kim loại, hoặc dây cáp sạc truyền dòng điện lớn đều có thể tạo từ trường phụ đủ mạnh làm lệch kết quả đo, khiến mũi kim chỉ sai vài chục độ so với hướng bắc thật.
Thao tác hiệu chỉnh hình số 8 thực chất đang làm gì
Khi ứng dụng yêu cầu xoay máy theo hình số 8, đó là bước hiệu chuẩn thực sự cần thiết chứ không phải thủ tục hình thức. Chuyển động xoay đa hướng giúp chip thu thập dữ liệu từ trường ở nhiều góc khác nhau, từ đó tính ra độ lệch offset do chính linh kiện bên trong máy gây ra, tách riêng nhiễu nội tại khỏi từ trường Trái Đất cần đo. Bỏ qua bước này sau khi máy tiếp xúc nam châm mạnh, sai số có thể tồn tại dai dẳng dù đã rời xa nguồn nhiễu.
Khác biệt giữa bắc từ và bắc thật ảnh hưởng đến độ chính xác
Cực bắc từ mà la bàn đo được không trùng hoàn toàn với cực bắc địa lý dùng trong bản đồ, độ lệch giữa hai điểm thay đổi tuỳ vị trí trên Trái Đất, gọi là độ từ thiên. Phần mềm la bàn hiện đại thường tự động bù trừ độ lệch này dựa trên toạ độ GPS hiện tại, nên nếu tắt định vị hoàn toàn, ứng dụng có thể chỉ hiển thị hướng bắc từ thô, gây sai lệch nhỏ so với bắc thật.
Vì sao cầm máy nằm ngang hay dựng đứng cũng tạo khác biệt
Cảm biến từ kế đo theo ba trục không gian, nên tư thế cầm máy ảnh hưởng trực tiếp đến cách dữ liệu được diễn giải thành góc phương vị trên mặt phẳng ngang. Hầu hết ứng dụng kết hợp thêm cảm biến gia tốc để xác định máy đang nghiêng bao nhiêu độ và bù trừ tương ứng, nhưng nếu cầm máy nghiêng quá mức hoặc lắc mạnh, kết quả vẫn có thể trồi sụt vài giây trước khi ổn định lại.
Hiểu nhầm thường gặp
“La bàn trên điện thoại dùng chung dữ liệu với GPS nên GPS chuẩn thì la bàn cũng chuẩn.” Hai hệ thống này đo hai đại lượng vật lý khác nhau bằng hai loại cảm biến khác nhau. GPS xác định toạ độ qua tín hiệu vệ tinh, còn la bàn xác định hướng qua từ trường, nên một cái chính xác không đảm bảo cái còn lại cũng chính xác.
Xem thêm
Bài này thuộc nhóm nội dung Định vị GPS: tổng hợp bài viết. Xem thêm Định vị GPS trên điện thoại hoạt động thế nào, vì sao đôi khi sai lệch. Thông tin kỹ thuật chi tiết hơn được công bố tại trang chính thức của USB Implementers Forum (USB-IF).
